• JEVREJSKI KULTURNI CENTAR "ARIE LIVNE"
    Jewish Cultural Center "Arie Livne"
  • SINAGOGA "ILONA VAJS"
    Illona Weiss Synagogue
  • MULTIMEDIJALNA SALA
    Conference room
ponedeljak, 12 februar 2018 10:24

POVODOM OBILJEŽAVANJA MEĐUNARODNOG DANA HOLOKAUSTA ODRŽANA TRIBINA POD NAZIVOM „TRAGANJE ZA ISTORIJOM - HOLOKAUST U KONTEKSTU DRUGOG SVJETSKOG RATA“

Autor
ocijeni
(0 glasova)

U saradnji sa Republičkim centrom za istraživanje rata i ratnih zločina i traženje nestalih lica Republike Srpske i Jevrejskim kulturnim centrom “Arie Livne” je 29.01. 2018. godine u multimedijalnoj sali centra održana tribina pod nazivom “ Traganje za istorijom - Holokaust u kontekstu Drugog svjetskog rata”. Učesnici tribine su bili predstavnici Republičkog centra Dušan Pavlović, Dragoslav Ilić i Predrag Lozo. Predavanju su prisustvovali predsjednik Jevrejske opštine Banja Luka Arie Livne, direktor centra Djordje Mikeš, prof. dr. Nikola Mojović, dr. Aleksandar Lazarević, direktor Sekretarijata za vjere RS Dragan Davidović, istoričari, studenti…

NAUKA O HOLOKAUSTU JE POSTALA MJERILO RAZVOJA ISTORIOGRAFIJE

dusan pavlovicNa početku izlaganja je ispred Republičkog centra g. Dušan Pavlović prezentovao, na koji način i kada su evropske države u saradnji sa medjunarodnim organizacijama pristupile proučavanju, memorijalizaciji i obrazovanju o Holokaustu, te razlozima koji su doveli do ove prakse.
“ Memorijalizacija Holokausta u Evropi ozbiljnije počinje da se tretira od 1998. godine sa formiranjem Medjunarodne radne grupe za istraživanje, memorijalizaciju i obrazovanje o Holokaustu. Formirana je od strane nekoliko zemalja na čelu sa Švedskom, u Štokholmu. Od 2000-2004 u Štokholmu su održane četiri medjunarodna konferencija koja su bile posvećene temama vezano za istraživanje, memorijalizaciju, obrazovanje o Holokaustu i drugim genocidima kao i prevenciji genocida.
Da bi se shvatila važnost ovih foruma potrebno je reći, da su 2004. godine na Medjunarodnoj konferenciji u Štokholmu bili predstavnici svih važnijih međunarodnih organizacija ( Generalni sekretar UN-a, UNESCO-a, OEBS-a…), visoke delegacije 55 svjetskih zemalja, švedski kralj, premijeri vlada….Na forumu je donešena Deklaracija o prevenciji genocida. Sve ove konferencije su bile od važnosti za razumjevanje zločina Holokausta kako na evropskom tako i na globalnom nivou. Naime, nakon održavanja konferencije 2004.godine je Generalni sekretar UN-a imenovao savjetnika za prevenciju genocida koji ima status podsekretara, a 2005. godine UN-e donose Deklaraciju o memorijalizaciji Holokausta”, predočio je Pavlović.
002Nakon usvajanja Deklaracije o memorijalizaciji Holokausta, godine 2006.je uslijedio obrazovni projekat UN-a o Holokaustu, a godinu kasnije UN 27.01. proglašava kao Medjunarodni dan sjećanja na žrtve Holokausta i on postaje globalni fenomen. Savjet Evrope je 2002.godine usvojio Dan sjećanja na žrtve stradale u Drugom svjetskom ratu. No, kako reče g. Pavlović, semobilježavanja datuma 27.01. kada se sjećamo Holokausta, potrebno jeda sagledamo u svjetlu istorijskih činjenica, šta je to Holokaust, kako se toga sjećamo, koji su to principi, metodi, kako da obrazujemo buduće generacije kada je riječ o ovom zločinu”!?
“Medjunardna organizacija OEBS je na nivou Evrope bila jedna od ključnih institucija uključena u razvoj ovih principa i mehanizama, a u izvještaju 2006. godine donosi zaključke u kojima se kaže, “ Posebno su vrijedni obrazovni centri ustanovljeni na autentičnim mjestima stradanja”. Zatim slijedi zaključak, da je važno razviti programe koji bi bili relevantni za učenje na lokalnom i društvenom nivou i u kulturnom kontekstu. Pričamo o Holokaustu u evropskom kontekstu, ali u svakoj državi Evrope postoji i onaj lokalni pristup. U Kordobi, u Španiji u organizaciji OEBS je 2005 održala medjunarodna konferencija o antisemitizmu i drugim oblicima netolerancije. Nakon nje se okuplja grupa svjetskih stručnjaka u Jad Vašemu gdje zajedno sa predstavnicima OEBS-a donose odredjene preporuke, uputstva kako se sjećati Holokausta, organizovati memorijalizaciju i kako u obrazovnim institucijama, ustanovama te planove i programe, principe koristiti. U uputstvima se kaže, da razne zajednice imaju dugogodišnju tradiciju obilježavanja Holokausta i drugih genocida, odnosno Drugog svjetskog rata, da novo sjećanje na Holokaust ne smije zamijeniti već ustanovljenje rituale sjećanja na ove događaje nego produbiti njihov značaj, važnost unutar ovih zajednica”.
Pavlović je podsjetio, da mnoge članice OEBS-a imaju nacionalne dane sjećanja na Holokaust ( Austrija, peti maj), ( Bugarska, 4.april), Kanada (19.4.), Srbija ( 22.4. kada se obilježava dan proboja jasenovačkih logoraša). Bilo bi logično da je taj datum usvojila i Hrvatska, ali ona to čini 27.1. kada je dan oslobodjenja Aušvica. U Republici Srpskoj je nacionalni dan sjećanja 22.4.dan proboja Jasenovačkih logoraša, kada se sjećamo trostrukog genocida u NDH (Genocid nad Srbima kao primarnoj žrtvi, Holokausta nad Jevrejima i Genocida nad Romima). Važno je da mi kao društvo, institucije Republike Srpske obilježavamo određenim aktivnostima, predavanjima, promocijama 27. 01. kao medjunarodni dan sjećanja na Holokaust, ali kada se mi sjećamo kao narod trostrukog genocida u NDH, i Drugog svjetskog rata na ovim prostorima, onda je to 22. 04. Ti datumi jedni druge ne isključuju “.
Na kraju svog izlaganja je Pavlović je naglasio, da je mnogo razloga zašto se sjećamo i obilježavamo Medjunarodni dan sjećanja na Holokaust !?
“Da li zato što hoćemo da se sjetimo nekog djeteta kome ne znamo ime!? Ali, imamo mnogo djece kojima ne znamo ime, a nestala su u jasenovačkim i drugim logorima. Da li hoćemo da pomognemo mladim ljudima da sačuvaju uspomenu na svoje pretke ili hoćemo da se sjećamo Holokausta da se više ne ponovi !? Da pokušamo da spriječimo buduće pojave masovnih zločina u nekom drugom obliku na ovom ili drugom mjestu! U diskusiji na kraju ovog izlaganja je navedeno da preko 15 godina pojedini autori tribine i njihove kolege uz podršku institucija Republike Srpske su lično i profesionalno angažovani u traganju za odgovorima na mnoga pitanja koja se tiču dogadjanja iz Drugog svjetskog rata na našim prostorima.
“Uradili smo određene stvari i potrudili se da obezbijedimo podizanje “živih spomenika”, a to je jačanje kulture sjećanja na genocide izvršene nad Srbima i ostalim narodima u NDH. Organizovali smo kroz naše institucije obuku i seminare za sve profesore i nastavnike istorije i srpskog jezika u Republici Srpskoj. U procesu smo izmjene nastavnih planova i programa i pisanja novih udžbenika koje ćemo imati vjerovatno krajem ove godine. Biće obezbijeđene lekcije po metodologiji Jad Vašema za osnovne i srednje škole, a sve u cilju da generacije koje dolaze znaju šta se stvarno dešavalo sa njihovim precima, da znaju kako da pamte, ali i da prepoznaju buduće procese koji bi mogli da uzrokuju slične situacije. I to je, u jednom segmentu, možda čak i važnije nego samo podići spomenik, ali nesporno je da spomenik i memorijal žrtvama navedenih genocida u Donjoj Gradini treba da se podigne.
O istorijskom kontekstu u kom se Holokaust dogadjao je govorio istoričar Dragoslav Ilić koji je na početku izlaganja rekao, da je 20. vijek uveo nekoliko novina kada je riječ o istoriji ratovanja.
“ U Prvom svjetskom ratu je cilj zaraćenih strana bila pobjeda protivnika na bojnom polju kako bi se došlo do što bolje pozicije za pregovaračkim stolom. U ovom ratu je novina uništiti što više neprijateljske vojne sile i zato donosi i ogromne gubitke. Drugi svjetski rat, kao centralnu temu jedne od zaraćenih strana, donosi ideju ( iako je ona postojala i ranije, ali je bila na margini), a to je uništenje jednog cijelog naroda. Konkretno jevrejskog. Holokaust se odnosi samo na Jevreje, ali i samo na period Drugog svjetskog rata. Rekao bih, prikaz ultimativnog zla koje nije palo sa neba već je rezultat odredjenih istorijskih procesa. Rezultat je antisemitizma u svojoj punoći kako je pokazao svoje lice u istoriji.Nastao je relativno kasno iako je njegova sadržina znatno starija, bilježi nekoliko perioda i specifičnosti. Karakteristika njegove prve faze je vjerski antisemitizam. U antičko doba je bio okrenut prema Jevrejima kao narodu sa monoteističkom religijom. Bili su optuživani za neznaboštvo. Na ovakav antisemitizam se nadogradio zapadnohrišćanski (najčešće), ali koji ne počiva isključivo na juridičkom poimanju vjere. U 19.vijeku dobija konture rasnog antisemitizma koji počiva na premisama, da postoje tri velike rase: bijela kao superiorna unutar koje postoji gradacija i gdje su Nijemci kao arijevci superiorniji u odnosu na ostale pripadnike bijele rase. Sve ostale su predodredjene na ropski položaj kako bi superiorna rasa mogla da stvara. Ovdje su Jevreji označeni kao štetočine čije postojanje nema smisla. Ove teorije su u cjelini ugradjene u pojam Nacional-socijalističke partije i Treći Rajh je nezamisliv bez njih. Kompletna borba Trećeg Rajha za svoj životni prostor jeste usmjerena na potčinjenje slovenskih naroda kao niže, inferiorne rase”.
DeportationsOd 1933. godine se kreće sa realizacijom “ustoličenja” superiorne rase. Javljaju se odredjeni politički programi, stvara se Vajmarska republika koja ima najliberalniji ustav. No, to bi bilo i podnošljivo da se dva mjeseca nakon dolaska Hitlera na vlast ne dogadja nešto što će biti uvertira za zločine koje svijet do sada nije vidio. Dogadja se bojkot jevrejskih prodavnica širom Njemačke, proces kojim je mobilizovana njemačka nacija, a što je vodilo ka unifikaciji nacije kada je riječ o rasizmu.Jevrejima je oduzeta egzistencijalna osnova koja je vodila ka njihovom iseljenju iz zemlje.Javlja se teorija o stavaranju rezervata za jevrejski narod poznata pod nazivom kao “Madagskarska teorija”. Sve evropske Jevreje je trebalo preseliti na Madagaskar. U tom trenutku, unutar Trećeg Rajha je živjelo oko 4 miliona Jevreja, a Madagaskar nije mogao da primi ni pola miliona ljudi. Dakle, potpuno je bilo jasno kakav je cilj, da je u mnogim glavama, u Hitlerovoj postojala ideja rješavanja jevrejskog pitanja njegovim uništenjem. Samo je bilo pitanje kojom dinamikom će se taj “proces” odvijati, kako će na njega uticati odvijanje rata, napad na Poljsku i SSSR. Zato su teorije o preseljenju adaktirane, a jevrejsko pitanje je trebalo rješavati na drugi način. Javlja se ideja o koncentraciji Jevreja u Poljskoj. Kada je riječ o ratu sa drugim zemljama je važno osvrnuti se na napad na Jugoslaviju, jer je okupirana Srbija postala da bude ogledno polje za rješavanje jevrejskog pitanja. Onog trenutka kada se počela realizovati ona “ sto za jedan”, oktobra 1941. godine dolazi do odluke o konačnom rješenju koja će biti ozvaničena u januaru 1942. godine.”
Glavnokomandujući u Srbiji je u tom periodu Herald Turner koji na pitanje, zašto kao taoce “ sto za jedan” uzima prvo Jevreje je odgovorio “ Ovi Jevreji su ionako srpski gradjani, a oni ionako moraju nestati. ”
“Ovo je oktobar 1941.godine, ovo ne govori SS-ovac niti član NSP-e već oficir Vermahta. Hoće se reći, da je u glavi prosječnog Nijemca postojala jasna svijest da Jevreji moraju nestati. Kao posledicu imamo logore smrti sa gasnim komorama. Moram da naglasim, da ovdje govorimo o dinamici Holokausta unutar Drugog svjetskog rata, unutar granica Trećeg Rajha.Pitanje je, šta se dogadjalo van navedenih granica? Imamo Srbiju kao ogledno polje, okupiranu u kojoj do kraja 1941. godine imamo 6000 jevrejskih žrtava, a do maja 1942. godine je praktično uništena jevrejska zajednica Srbije. Bugarska je sačuvala svoje Jevreje i Finska.Rumunija ih je (djelimično)čuvala sve dok ih nije zatražila Njemačka, a Madjarska je to učinila 1944.godine. Slično čini i Slovačka koja je najvjerniji Hitlerov saveznik nakon NDH.
Medjunarodno pravo ne poznaje pojam Holokausta već genocida izvršenim nad jevrejskim narodom.“Po čemu se on razlikuje od genocida? Podjimo od termina Holokaust ( u prevodu “cijelo spaliti”). U NDH je bio plan ubiti Srbe i Rome unutar njene teritorije.Da li je ona bila spremna ubiti i one izvan granica to ostavljamo kao pitanje.Riječ je o uništenju odredjene zajednice djelimično.U slučaju Jevreja, po Hitlerovoj zamisli je zajednica trebala biti potpuno uništena. U tom smislu se Holokaust izdvaja u odnosu na sve ostale genocide. Genocid nad Srbima je bila “domaća radinost” i ne znači da su u tom poduhvatu ustaše bile inspirisane ubistvima Jevreja. Ali, isto tako genocid nad Srbima ne bi bio moguć da nije bilo Holokausta. I to je jedan paradoks. Drugi je taj što je dinamika Holokausta u NDH zavisila od genocida nad Srbima.Mjere su bile regule koje su Srbe, Jevreje i Rome stavile izvan zakona. Po gradovima se hapse ugledni, imućni ljudi, elita koji bi mogli u datom momentu povesti narod na otpor. U trenutku kada se odvijaju hapšenja unutar NDH, uhapšeno je pola jevrejske zajednice.Jer, su bili trgovačka, finansijska, kulturna elita. Dinamika njihovog uništenja je bila u direktnoj vezi sa genocidom nad Srbima. Deportacije kreću u pravcu Gospića, Jasenovca, manje logore u kojima je tokom 1941.godine oko 39.000 Jevreja ubijeno (70 procenata od ukupne jevrejske populacije u NDH). Mali dio je preživio do 1942. godine kada je Treći Rajh zatražio njihovu deportaciju”.

19502790 401Deportacija Jevreja 1942. godine u logore smrti, na traženje Trećeg Rajha, je i u vezi sa dogadjanjima na terenu medju kojima je ofanziva na Kozari u kojoj je angažovan veliki broj njemačkih vojnika, a to ima i svoje zašto !?
“Njemačko prisustvo na terenu pokazuje da Holokaust nije revnosno izvršen kako se to očekivalo od NDH kroz deportacije. Rajh nije imao povjerenja. Podsjetiću, da je deportacija podrazumjevala i plaćanje ( 30maraka po glavi Jevreja). Oko 5000 Jevreja je deportovano, a druga polovina u avgustu 1942.godine. Ovdje se moramo osvrnuti na Banja Luku. Jevrejska zajednica je u to vrijeme brojala 500 članova.Ljudi koji su gradili ovaj grad. Desna strana rijeke Crkvene je smatrana od strane muslimanskog stanovništva čaršijom, gradom, a lijeva je prepuštena raji (hrišćanima i Jevrejima). Tu lijevu obalu Crkvene, današnju Banja Luku, evropsku Banja Luku su zajedno izgradili Srbi i Jevreji-trgovci. Ta mala zajednica od 500 ljudi je bila okupljena u dvije jevrejske opštine ( sefardsku i aškenasku) i imala 4 sinagoge. Poslednja je izgradjena u Jevrejskoj ulici sa kulturnim centrom. Ono što je vrijedilo za sve Jevreje u NDH je vrijedilo i za Jevreje u Banja Luci i kreću deportacije za Jadovno.Zajednica je skoro uništena.Preživjelo je 150 ljudi, a li se samo njih 24 se vratilo u grad. Nakon okončanja rata su komunističke vlasti tražile od Jevreja, da se odreknu državljanstva ukoliko podnesu zahtjev za iseljenje i čime su gubili pravo svojine nad svojom imovinom. Jevrejima nije vraćena sinagoga i centar, jevrejsko groblje je izmješteno i na njemu se danas nalaze teniski tereni”.
Istoričar Dragoslav Ilić je na kraju izlaganja predočio, da sve što je rekao je imalo za cilj da ukaže, da antisemitizam nije vezan za Drugi svjetski rat već da je njegov najbestijalniji izraz bio u tom periodu.

lozo predragNauka o Holokaustu i njeno nastojanje da se on definiše kroz dogadjanja u Drugom svjetsku ratu je morala da prodje kroz svoje “dječije bolesti” – faze razvoja. Evo šta je o ovom istorijskom procesu rekao istoričar Predrag Lozo.
“Kada govorimo o Holokaustu u kontekstu Drugog svjetskog rata moramo poći od tog univerzalnog, istorijskog metoda koji glasi, da odredjeni dogadjaj treba da smjestimo tamo gdje mu je mjesto. U jednu cjelishodnu cjelinu koja sama po sebi ima svoje uzroke, posljedice, cilj. Istoriografsko posmatranje Holokausta govori o tome, da je riječ o dogadjaju bez presedana u ljudskoj istoriji. Dugo se vodila debata medju doajenima nauke o Holokaustu, da li je riječ o jedinstvenom dogadjaju (unique)ili o dogadjaju bez presedana u ljudskoj istoriji. Grupi istraživača, koja je govorila jedinstvenosti Holokausta je od druge strane zamjerano ako dolazimo do zaključka o jedinstvenosti , onda se tvrdi da se Holokaust ne može ponoviti ni u sličnom obliku. Zagovornik teze, da Holokaust treba definisati kao dogadjaj bez presedana, čime mu ne oduzimamo mogućnost da se sličan može desiti u budućnosti, je Jehuda Bauer . Specifičnost ovakvog mišljenja je u tome, da Holokaust ima specifičnosti i da nas njegovo posmatranje dovodi do nekih procesa koji su različiti od klasične istoriografske metode. Ako istoriografskom metodom vrednujemo svjedočenja preživjelih, sudionika, ona nisu od prvorazrednog značaja. Naukom o Holokaustu, u njenom razvojnom procesu dolazimo do zaključka, da živa riječ preživjelog u nauci o Holokaustu ima prvorazredni značaj “.
Činjenica, da živa riječ preživjelog ima veći značaj u nauci o Holokaustu nego što ima ukoliko se vrednuje istoriografskom metodom ima više razloga.Surov jezik počinioca zločina koji koristi eufemizme poput preseljenja, transporta, rješenja ne nudi mogućnost da se razumiju svi uzroci Holokausta. I zbog sakrivanja tragova od strane počinioca. E, u tom slučaju preživjeli sa svojim emocijama, svjedočenju o bestijalnostima zločina zauzima ključnu ulogu. Tu dolazi do novog momenta. Lično svjedočanstvo donosi elemente subjektivnosti i emocije što je bitno u literarnom predstavljanju onog što se dogodilo.Tada se u naučnom svijetu otvorila debata o literarnosti fakata Holokausta koja je imala interdisciplinarni značaj, a kasnije i multidisciplinarni pristup u opštem pojmu izučavanja Holokausta.Danas znamo, da se nauka o Holokaustu razvila kao jedan specifičan, razvojni vid posmatranja uopšte istoriografskih problema. Dakle nije vezana samo istoriografiju već i za psihologiju, filozofiju, teologiju, pedagogiju i mnoge druge oblasti”.
Posmatranjem Holokausta u istorijskom kontekstu i u istoriografskom kontekstu su se iskristalisale dvije grupe istoričara.
005“Imamo tzv.intencionaliste ( da se od samog početka Hitlerove dominacije znao tačan slijed pristupa rješavanju jevrejskog pitanja), a na drugoj strani imamo tzv. funkcionaliste ( po njima je postojao odredjeni usmjereni, glavni cilj, ali da je konačno rješenje pitanja Jevreja tačno zavisilo od odredjenih istorijskih dogadjaja, a to znači da rješenje dovode u istoriografski kontekst). Ide se od početka Drugog svjetskog rata, operacije “Barbarosa” koja je ključna, pa do dogadjaja u Perl Harburu, odnosno uključenja SAD u rat,…Sve su to ključni dogadjaji koj i kontekstualizuju ono o čemu govorimo kada je Holokaust u pitanju.Potom se pojavila treća grupacija posmatrača. Oni pominju srednjobirokratski sloj od čijeg djelovanja su mnogo zavisili dogadjaji za rješenje konačnog jevrejskog pitanja… Pristup koji sve tri škole imaju u proučavanju govori koliko je kompleksan pokušaj posmatranja jednog delikatnogpitanja. Kada sam bio u Jadvašemu na edukaciji je o ovakvim pitanjima jedan jevrejski profesor rekao, “ Sada možemo zaključiti da posmatranje konačnog rješenja, odnosno razvoja Holokausta u njegov eskalatorni oblik nikako ne može biti pravolinijski predstavljeno”. To vidimo u kontekstu lokalnih dogadjanja.Koji se to istorijski proces može prikazati besprijekorno pravom linijom.Posebno procesi dugog i srednjeg trajanja.Sve je to banalizacija, uproštavanje onoga od čega bježi istorijska nauka”.
Istoričar Lozo se osvrnuo na Jehudu Bauera, tvorca nauke o Holokaustu, a tiče se Bauerovog poimanja uloge srednjeg, birokratskog sloja.“Jehuda Bauer kaže, da ničim ne može objasniti taj srednji, birokratski sloj u momentima kada vidi da Treći Rajh gubi rat, Jevreji na prinudnom radu, uprkos racionalnom objašnjenju da bi bilo korisnije da ostanu raditi, se šalju na istok, u istrebljenje. Govorimo o iracionalnom momentu jasnog cilja da se uništi jedan narod.To se kosi sa stereotipom o racionalnom momentu njemačkog društva.”
Za proučavanje Holokausta je bitno razumjeti lokalni kontekst (kontekst mjesta).
003“Kada odvedemo djecu u Donju Gradinu , Jasenovac dobijamo tu materijalizaciju pamćenja. Mada su oba mjesta stradanja neadekvatno obilježena. Damir Mirković kaže, da je Holokaust nad Jevrejima i genocid nad Srbima i Romima u NDH jedan organski proces. Da bilo kakvo izvlačenje jednog od ovih dogdjaja na jednu ili drugu stranu daje krivi, istorijski pristup, netačnu sliku onog što se dešavalo. Izvlačenje Holokausta iz NDH (izvan globalnih i svjetskih okvira) govori nam o značaju kada ćemo neki istorijski dogadjaj staviti u odredjeni kontekst. U vezi sa tim činjenica je da su Srbi bili primarne žrtve u NDH. Naučio sam tokom edukacije u Jad Vašemu važnost ko priča o Holokaustu. Kada dodjete tamo jasno će vam reći, da je to jevrejska strana priče. Oni nemaju onaj samoporičući momenat koji kaže, da bi mogli imati problem da će im neko zbog toga zamjeriti. Jako je bitno ko govori o zločinu i tako dolazimo do pobuda njegovog proučavanja. U Zapadnoj Evropi imamo narative gdje se zbog ovakvog specifičnog pristupa Holokaustu on veže za izučavanje ljudskih prava, totalitarnih režima. Tako imamo u Hrvatskoj, da zbog tog narativa o totalitarnim režimima ista grupa ljudi polaže vijence i na spomenik u Jasenovcu i Jadovnu, a poslije odu i polažu vijenac u Blajburg. To je negacija konteksta Holokausta i zloupotreba njegovog razumjevanja.”
Nauka o Holokaustu je imala problem, jer se zbog specifičnosti metodologije počela u početku da zatvara u samu sebe . Jugoslovenski istoričari, komunisti su imali jasan okvir, da o svemu razmišljaju iz ugla revolucije, pa time i konteksta Drugog svjetskog rata.
“ Istoriografija u bivšoj Jugoslaviji nije imala problem da razumije lokalni kontekst rata, ali je imala problem da dogadjaj Holokausta na njenom prostoru poveže u kontekstu dogadjanja u Evropi. Taj vakum je prevazidjen radom istoričara Milana Koljanina koji je magistarskim radom 1992. godine o logoru Sajmište premostio taj momenat i veoma jasno logor uklopio u kontekst dešavanja na području ex Jugoslavije, ali i povezao sa dešavanjima na području Evrope. Nauka o Holokaustu je postala mjerilo razvoja istoriografije uopšte. Donijela recept za proučavanje tih delikatnih i višeslojnih tema od značaja za cijelo društvo”, rekao je na kraju izlaganja Predrag Lozo te podsjetio, da je svako onaj ko se bavi savremenom istoriografijom 20.vijeka obavezan poznavati kretanja u nauci o Holokaustu.
U nastavku tribune razrađen je problem relativizacije i zloupotrebe pojmova Holokausta kao i negiranja genocida nad Srbima u NDH na primjerima iz današnjice, koji u suštini govore o neophodnoj kontekstualizaciji događaja i teorijskom poznavnju materije.

pogledano 2707 puta Zadnji put promjenjen utorak, 13 februar 2018 22:18